
Beth am fod yn Llywodraethwr Ysgol?
Hoffech chi fod yn rhan o’r gwaith o gefnogi addysg yn ysgolion Caerdydd? Hoffech chi hefyd ddatblygu eich sgiliau proffesiynol a phersonol eich hun? Gallwch wneud y ddau drwy wirfoddoli fel llywodraethwr ysgol.
Ymunwch â’r 22,000 o lywodraethwyr yng Nghymru i wneud gwahaniaeth.
Mae gan Gaerdydd 127 o ysgolion sy’n cwmpasu gwahanol gategorïau gan gynnwys Meithrin, Cynradd, Uwchradd, Arbennig, Ffydd a Chyfrwng Cymraeg. Mae ein hysgolion yn darparu addysg i dros 54,000 o blant ac mae gan bob ysgol gorff llywodraethu.
Beth mae llywodraethwyr ysgol yn ei wneud?
Llywodraethwyr ysgol yw’r gweithlu gwirfoddol pwysicaf ym maes addysg, ac maen nhw’n chwarae rhan hanfodol yn y gwaith o wella addysg a gwneud gwahaniaeth cadarnhaol i ddyfodol plant a phobl ifanc. Mae llywodraethwyr ysgol yn helpu i osod gweledigaeth strategol yr ysgol ac yn sicrhau bod plant a phobl ifanc yn derbyn yr addysg orau bosibl. Maen nhw hefyd yn gweithredu fel cyfaill beirniadol gan roi cymorth a her i uwch dîm arwain yr ysgol.
Mae eu gwaith allweddol yn cynnwys:
- Pennu cyfeiriad, nodau, polisïau a blaenoriaethau cyffredinol yr ysgol
- Sicrhau lles dysgwyr, eu diogelu a’u hamddiffyn
- Monitro perfformiad a hyrwyddo safonau cyflawniad addysgol, presenoldeb ac ymddygiad uchel
- Bod yn “gyfaill beirniadol”, gan roi cymorth a her i’r uwch dîm arwain a gosod targedau y gellir mesur cynnydd yn eu herbyn
- Cytuno ar gyllideb flynyddol yr ysgol a monitro hyn drwy gydol y flwyddyn
- Sicrhau bod gan bob dysgwr fynediad i gwricwlwm eang a chytbwys a bod pob gofyniad statudol yn cael eu cyflawni
- Bod ynghlwm wrth bob proses staffio gan gynnwys tâl, penodi staff, rheoli perfformiad, atal dros dro, materion disgyblu a diswyddo
Gall unrhyw un dros 18 oed fod yn llywodraethwr ysgol. Mae llywodraethwyr yn wirfoddolwyr o gefndiroedd amrywiol ac mae ysgolion yn elwa ar eu gwahanol sgiliau a phrofiad.


Pam bod yn llywodraethwr ysgol?
Mae bod yn llywodraethwr ysgol o fudd mewn llawer o ffyrdd, gan gynnwys y canlynol:
- Cyfle i ymwneud ag ysgol leol a gwneud gwahaniaeth i ddyfodol plant a phobl ifanc a’ch cymuned
- Datblygu eich sgiliau a’ch profiad proffesiynol mewn meysydd fel cynllunio strategol, cadeirio, pennu cyllidebau a rheoli arian, recriwtio staff a gweithio mewn tîm. Mae’r rhain i gyd yn sgiliau y gellir eu trosglwyddo ac yn rhai a all roi hwb i’ch gyrfa a’ch datblygiad personol eich hun
- Datblygu eich gwybodaeth am y system addysg
- Datblygiad proffesiynol parhaus drwy fynychu hyfforddiant a digwyddiadau am ddim i’ch cefnogi yn eich rôl.

Pa ymrwymiad sydd ei angen?
Fel llywodraethwr byddwch yn:
- Mynychu cyfarfodydd cyrff llywodraethu a chyfarfodydd pwyllgor a chymryd rhan ynddynt yn rheolaidd. Bydd yr ymrwymiad amser cyfartalog yn amrywio gan ddibynnu ar anghenion yr ysgol a’r rôl y byddwch yn ei chyflawni ond mae’r rhan fwyaf o lywodraethwyr yn neilltuo o leiaf bum awr y mis i faterion llywodraethu ysgolion.
- Mynd i hyfforddiant wedi’i ddarparu gan yr Awdurdod Lleol – mae’n ofynnol i lywodraethwyr newydd gwblhau dwy sesiwn hyfforddi orfodol o fewn blwyddyn gyntaf y penodiad.
- Cwblhau sesiynau hyfforddi eraill i wella eich gwybodaeth a’ch arbenigedd.
- Treulio amser yn dod i adnabod yr ysgol drwy ymweliadau cyswllt rhwng llywodraethwyr/teithiau cerdded dysgu.
- Cymryd rhan mewn cyfarfodydd panel sy’n ymdrin ag apwyntiadau, materion staffio, materion disgyblion a chwynion.
- Parchu cyfrinachedd ar bob adeg.
Llefydd gwag
Am ragor o wybodaeth ar lefydd gwag yn y dyfodol, cysylltwch â Gwasanaethau.Llywodraethwyr@caerdydd.gov.uk neu cwblhewch y ffurflen gysylltu.
Gallwn roi mwy o wybodaeth i chi ar eich dewis o Ysgol os oes angen.
Mae yna lefydd gwag i lywodraethwyr yn yr ysgolion canlynol:
- Ysgol Gynradd Allensbank
- Ysgol Gynradd Llwynbedw
- Ysgol Gynradd Bryn Deri
- Ysgol Uwchradd Gymunedol Gorllewin Caerdydd
- Ysgol Gynradd Lakeside
- Ysgol Gynradd Millbank
- Ysgol Gynradd Pentyrch
- Ysgol Gynradd Severn
- Ysgol Gynradd yr Eglwys yng Nghymru Llaneirwg
- Ysgol Uwchradd yr Eglwys yng Nghymru St Teilo
- Ysgol Gyrnadd Stacey
- Ysgol Uwchradd yr Eglwys Newydd
- Ysgol Glan Ceubal
- Ysgol Gyfun Gymraeg Glantaf
- Ysgol Gynradd Groes-Wen
- Ysgol Gynradd Gymraeg Hamadryad
- Ysgol Pencae
-
-
-
- Ysgol Gynradd Albany
- Ysgol Gynradd Bryn Celyn
- Ysgol Gynradd Bryn Deri
- Ysgol Uwchradd Cathays
- Ysgol Uwchradd Caerdydd
- Ysgol Gynradd Coed Glas
- Ysgol Uwchradd Gatholig Corpus Christi
- Ysgol Gynradd Gabalfa
- Ysgol Gynradd Grangetown
- Ysgol Greenhill
- Ysgol Gynradd Hawthorn
- Ysgol Gynradd Hywel Dda
- Ysgol Gyrnadd Kitchener
- Ysgol Gyrnadd Llanisien Fach
- Ysgol Gynradd Meadowlane
- Ysgol Gynradd Mount Stuart
- Ysgol Gyrnadd Parc Ninian
- Ysgol Gynradd Oakfield
- Ysgol Uwchradd yr Eglwys yng Nghymru St Teilo
- Ysgol Gyrnadd Trelai
- Ysgol Uwchradd yr Eglwys Newydd
- Ysgol Gynradd yr Eglwys Newydd
- Ysgol Gyfun Gymraeg Bro Edern
- Ysgol Gyfun Gymraeg Glantaf
- Ysgol Gynradd Gymraeg Hamadryad
- Ysgol Gymraeg Pwll Coch
- Ysgol Y Wern
-
-

Cwrdd â chadeirydd y llywodraethwyr

Des i yn llywodraethwr ysgol oherwydd fy mod eisiau cefnogi’r plant a’r bobl ifanc yn fy nghymuned, a rhoddodd hyn gyfle perffaith i fi wneud hynny o amgylch fy ymrwymiadau eraill. Mae’n brofiad gwych gwybod eich bod, trwy weithio fel rhan o gymuned gyfan yr ysgol (gan gynnwys disgyblion, staff a rhieni), yn helpu i lunio dyfodol y plant a’r bobl ifanc ac yn cyfrannu at ddatblygiad eich ysgol. Efallai eich bod yn meddwl nad oes gennych unrhyw beth i’w gynnig, ond mae gan bawb rywbeth i’w gynnig fel llywodraethwr. Mewn gwirionedd, mae ystod eang o gefndiroedd a sgiliau ar y corff llywodraethu yn sicrhau ei fod yn cynnig mwy o safbwyntiau newydd.
Nid oes angen unrhyw gymwysterau ffurfiol ac nid oes angen i chi fod â chefndir mewn addysg na busnes. Ond mae angen ymrwymiad ac angerdd tuag at yr ysgol. Mae bod yn llywodraethwr yn golygu cymryd rhan lawn ym mywyd yr ysgol, ond yn enwedig yng nghyfarfodydd y corff llywodraethu. Eich rôl chi yw gweithio gydag eraill i herio, ac yna cefnogi’r ysgol drwy ddod â’ch safbwynt unigryw eich hun i’r gwaith. Darperir hyfforddiant a chyfleoedd datblygu llawn ar gyfer y rôl drwy’r Cyngor.
Fel llywodraethwr, byddwch hefyd yn elwa o fod yn aelod o Gymdeithas Llywodraethwyr Caerdydd. (CLlC), sy’n cael ei redeg gan bwyllgor rheoli o 17 o lywodraethwyr sy’n cynrychioli pob math o ysgol yn y ddinas. Mae pob ysgol yng Nghaerdydd yn aelod o’r Gymdeithas ac mae’n darparu hyfforddiant, datblygiad a chyfleoedd rhwydweithio ychwanegol i bob llywodraethwr. Mae mwy o wybodaeth am y Gymdeithas a’i gwaith a’i digwyddiadau ar gael yn Cymdeithas Llywodraethwyr Caerdydd.
Yr Athro Gary Beauchamp
Gymdeithas Llywodraethwyr Caerdydd

Beth sydd angen i fi ei wneud nesaf?
Oes diddordeb gennych?
Cysylltwch â ni i gael rhagor o wybodaeth am y rôl a’r broses ymgeisio.
Mae gennym hefyd nifer o lywodraethwyr profiadol a fydd yn falch iawn o rannu eu profiadau â chi a rhoi gwybodaeth a chyngor ymarferol i chi.
Mae’n ofynnol i’r Cyngor gyhoeddi’r meini prawf sy’n cael eu defnyddio ar gyfer penodi llywodraethwyr ALl.
Dyma’r meini prawf hynny:
- Diddordeb amlwg mewn addysg a dealltwriaeth o bwysigrwydd addysg ym mywydau plant a phobl ifanc;
- Yn gallu cynnig a rhannu sgiliau ac arbenigedd sy’n ateb gofynion yr ysgol dan sylw;
- Tystiolaeth o allu gweithredu fel cyfaill beirniadol, gan roi cymorth a hefyd herio;
- Diddordeb yn y gymuned leol y mae’r ysgol yn rhan ohoni;
- Ymrwymiad i fynychu cyfarfodydd a phwyllgorau’r corff llywodraethu yn rheolaidd;
- Yn ymrwymedig at ymgymryd â hyfforddiant gorfodol a dulliau hyfforddi eraill er mwyn diweddaru gwybodaeth a sgiliau a gwella effeithiolrwydd fel llywodraethwr.
Bydd y wybodaeth hon yn cael ei chasglu o’r ffurflen gais y bydd ymgeiswyr yn ei llanw er mwyn bod yn llywodraethwr ysgol.
Cysylltwch â ni